گروه بهره وري و بهينه كاوي مركز مطالعات بهرهوری و منابع انسانی طی سالهای گذشته اقدام به اجرای پروژههای متعددی در حوزههای مختلف مدیریت نموده است. در ذیل برخی از پروژههای سالهای اخیر این گروه ارائه میشود:
1. طراحی مدل ارزیابی و سنجش اثربخشی طرحهای پژوهشی
نظر به اهمیت و نقش پژوهش در توسعه اقتصادی هر كشور، ارزیابی و سنجش اثربخشی طرحهای پژوهشی و تعیین میزان موفقیت آنها در رسیدن به اهداف از پیش تعیین شده، ابزاری ارزشمند جهت توسعه و شكوفایی به شمار میآید كه نتایج آن میتواند اطلاعات مناسبی را جهت بهبود عملكرد طرحها و واحدهای پژوهشی فراهم سازد.
با توجه به ضرورت و نیاز ارزیابی طرحهای پژوهشی و سنجش اثربخشی فعالیتهای انجام شده در این خصوص، همچنین برنامهریزی جهت تخصیص اعتبار و سرمایهگذاریهای آتی جهت توسعه فعالیتهای پژوهشی،«مركز مطالعات بهرهوری و منابع انسانی» به درخواست «سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران» اقدام به طراحی «مدل ارزیابی و سنجش اثربخشی طرحهای پژوهشی» نموده است.
در این طرح ابتدا ضمن بررسی مدلها و چارچوبهای معتبر موجود و شناخت نسبی از مزایا و كاستیهای هر یك و نیز بر اساس نظرات و دیدگاههای صاحبنظران و اساتید در این حوزه، مدل كاربردی سنجش اثربخشی طرحهای پژوهشی با توجه به شرایط ویژه كشور توسعه یافته است. بهمنظور آزمون اعتبار و كاربردی بودن، این مدل در پروژههای پژوهشی كاربردی خاتمه یافته تحت مدیریت سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران به اجرا درآمده است.
2. طراحی و تدوین نظام هایی برای تقویت كار گروهی در راستای ارتقاء بهرهوری
یكی از مكانیزم های ارتقاء بهرهوری بنگاههای صنعتی، ارتقاء مشاركت كاركنان می باشد. از این رو ایجاد راهكارهای ارتقاء مشاركت كاركنان و ایجاد مدل های مشاركتی، چگونگی پیادهسازی استراتژیهای ارتقاء مشاركت را سمت و سو میدهد.
در این طرح ضمن طراحی مدل مفهومی ارتقاء مشاركت، با كسب دیدگاههای خبرگان و واحدهای صنعتی، وضعیت بكارگیری راهكارهای مشاركت كاركنان بررسی شده و عارضهها و راهكارهای توسعه مشاركت، شناسایی شده است.
3. شناسایی عوامل پیش برنده و بازدارنده رشد بهره وری
افزایش تولید دریك واحد اقتصادی به دو روش امكان می پذیرد: افزایش كمیت منابع (شاغلان، ماشین آلات،...) و افزایش كیفیت منابع كه به افزایش بهره وری یا نسبت تولید به منابع در دسترس منجر میگردد. هر چقدر یك واحد صنعتی از لحاظ روش های مدیریت و عملیات، پیشرفت میكند از رشد بهرهوری بالاتری برخوردار میگردد. با انجام به ترتیب: "اندازهگیری شاخصهای بهرهوری، تحلیل و شناسایی عوامل، ارائه راه كار و سپس اجرای آنها" و با تكرار این چرخه به طور متناوب، شاخص بهرهوری افزایش مییابد.
در این راستا و بمنظور شناخت عوامل تاثیرگذار بر بهرهوری واحدهای كسب و كار و بررسی وضعیت این عوامل در بخشهای صنعتی و معدنی كشور، طرح شناسایی و عارضهیابی عوامل پیشبرنده و بازدارنده رشد بهرهوری در بخش صنعت و معدن به اجرا درآمد. در این پروژه، كلیه عوامل موثر در پیشبرد بهرهوری و عوامل بازدارنده در ارتقاء آن شناسایی شده و وضعیت فعلی هر یك از این عوامل با توجه به نظر خبرگان و همچنین واحدهای صنعتی و معدنی منتخب تعیین گردیده است. با تحلیل نتایج حاصل از آن بررسیها، راهكارهای ارتقاء بهرهوری در این بخش از كسب و كار مشخص گردید.
4. طراحی و راهاندازی پایگاه بهرهوری وزارت صنایع و معادن
یكی از طرحهای پژوهشی مهم اجرا شده در مركز مطالعات بهرهوری و منابع انسانی، اجرای طرح اندازهگیری شاخصهای بهرهوری و راهاندازی پایگاه بهرهوری وزارت صنایع و معادن بدین منظور میباشد. در این طرح ابتدا كلیه شاخصهای عمومی و اختصاصی بخش صنعت و معدن تعیین و با اجرای طرح جمعآوری دادهها از نمونه تعیین شده از بخش صنعت و معدن، مقادیر این شاخصها محاسبه شده است. بانك اطلاعاتی طراحی شده برای این طرح امكان ورود اطلاعات تحت وب، محاسبه و اندازهگیری شاخصها را فراهم كرده و بر اساس گزارشهای حاصله از این پایگاه، تحلیل وضعیت بهرهوری بخش صنعت و معدن و چارهاندیشی جهت بهبود شرایط، صورت گرفته است.
5. جایزه ملی بهره وری و تعالی صنایع كوچك
نظر به اهمیت نقش بنگاههای كوچك در ایجاد اشتغال، شكوفایی و توسعه اقتصادی كشور، ایجاد ساختار و مكانیزم های توسعه مدیریتی و قابلیتهای این بخش از صنعت می تواند زمینه ساز تحقق اهداف و برنامههای توسعه ای و رشد و بالندگی اقتصادی كشورمان گردد.
با توجه به نیازهای خاص صنایع كوچك و با هدف آشنایی بنگاههای كوچك اقتصادی با مفاهیم نوین مدیریتی، ایجاد فضای رقابتی و یادگیری از تجارب صنایع كوچك موفق و نهایتاً تشویق و تقدیر از برترین صنایع كوچك، ‹‹ مؤسسة مطالعات بهرهوری و منابع انسانی›› با درخواست «سازمان صنایع كوچك و شهركهای صنعتی ایران» اقدام به طراحی "جایزه ملی بهره وری و تعالی صنایع كوچك" نموده است.
در این طرح مدلهای مختلف تعالی سازمانی بویژه در صنایع كوچك و متوسط مورد بررسی قرار گرفته و مدل تعالی صنایع كوچك با توجه به مفاهیم تعالی صنایع كوچك طراحی شده است. جایزه ملی بهرهوری و تعالی صنایع كوچك در سطح بنگاههای صنعتی كوچك و متوسط و به صورت استانی بر اساس مدل طراحی شده توسط سازمان صنایع كوچك و شهركهای صنعتی ایران به اجرا درخواهد آمد.
6. طراحی و راهاندازی پایگاه بهینهكاوی توسعه منابع انسانی IDRO
برنامهریزی برای توسعه و تعالی، نیازمند در اختیار داشتن آمار و اطلاعات دقیق درباره شاخصهای کمی و کیفی در مجموعه سازمانها و شرکتها میباشد. یكی از مواردی كه در تصمیم گیری های مدیریتی بنگاههای اقتصادی و همچنین در جهت سیاستگذاری كلان اقتصادی بسیار سودمند می باشد، اندازهگیری شاخصهای منابع انسانی و عملكردهای برتر در این حوزه است. در این راستا سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران با همكاری مركز مطالعات بهره وری و منابع انسانی اقدام به طراحی و راه اندازی پایگاه بهینه كاوی توسعه منابع انسانی نموده است.
در این طرح در گام نخست، نظام اندازهگیری شاخصهای منابع انسانی طراحی شده و بر اساس چهارچوب تعیین شده، شاخصهای منابع انسانی شركتهای تحت پوشش سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران اندازهگیری شده است. نتایج حاصل از این پروژه در تحلیلهای کمی و بررسی روند توسعه منابعانسانی بخشهای مختلف شركت های تحت پوشش IDRO مورد استفاده قرار گرفته است. همچنین امكان مقایسه نتایج هر شركت با سایر شركتهای تحت پوشش از این طریق فراهم شد و ضمن شناسایی عملكردهای برتر، زمینه یادگیری از تجارب ارزنده شركتهای موفق فراهم شده است.